Η διαδικασία αδειοδότησης των πρώτων παραρτημάτων μη κρατικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα εισέρχεται στην τελική της φάση, καθώς οι γνωμοδοτήσεις της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ) για τις πέντε πρώτες αιτήσεις έχουν παραδοθεί στην υπουργό Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη. Αυτή η εξέλιξη ανοίγει τον δρόμο για την ολοκλήρωση μιας από τις πιο σημαντικές μεταρρυθμίσεις στον τομέα της ανώτατης εκπαίδευσης στη χώρα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ΕΘΑΑΕ διαπιστώνει ότι όλα τα προτεινόμενα πανεπιστήμια πληρούν τις βασικές προϋποθέσεις που ορίζει ο νόμος για την ίδρυση και λειτουργία παραρτημάτων στην Ελλάδα. Ωστόσο, πριν από την έκδοση των τελικών αποφάσεων, η Αρχή ζητά από τα ιδρύματα να υποβάλουν ορισμένες πρόσθετες διευκρινίσεις, οι οποίες θεωρούνται τυπικές και διαδικαστικές, χωρίς να αφορούν ζητήματα ουσίας ή ακαδημαϊκής επάρκειας.
Τα σχετικά έγγραφα αναμένονται να αποσταλούν στα πανεπιστήμια έως τη Δευτέρα, προκειμένου οι διοικήσεις τους να απαντήσουν άμεσα και να ολοκληρωθεί ο έλεγχος των φακέλων.
Ποιες είναι οι πέντε αιτήσεις που εγκρίθηκαν
Οι αιτήσεις που βρίσκονται στο πιο προχωρημένο στάδιο αφορούν τα παρακάτω ιδρύματα, τα οποία θα λειτουργήσουν μέσω συνεργασιών με ήδη εγκατεστημένα εκπαιδευτικά ιδρύματα στην Ελλάδα:
- University of West London, σε συνεργασία με το BCA College.
- London Metropolitan University, σε συνεργασία με το CITY Unity College.
- University of Derby, σε συνεργασία με το Mediterranean College.
- Université Sorbonne Paris Nord, σε συνεργασία με το IDEF College.
- University of Essex, σε συνεργασία με το Aegean College.
Μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου και την υποβολή των απαιτούμενων διευκρινίσεων, η υπουργός Παιδείας θα προχωρήσει στην έκδοση των σχετικών διοικητικών πράξεων, εφόσον πληρούνται όλες οι νόμιμες προϋποθέσεις.
Δεύτερο κύμα αιτήσεων
Παράλληλα, η ΕΘΑΑΕ επεξεργάζεται ήδη το δεύτερο πακέτο αιτήσεων, με τις σχετικές εισηγήσεις να αναμένονται εντός των επόμενων δέκα ημερών. Αυτές οι αιτήσεις περιλαμβάνουν πέντε ακόμη διεθνή πανεπιστήμια, τα οποία αναμένεται να διευρύνουν σημαντικά το ακαδημαϊκό αποτύπωμα της χώρας.
Συγκεκριμένα, το European University Cyprus σχεδιάζει τη δημιουργία σχολών Ιατρικής, Επιστημών Ζωής και Υγείας, Διοίκησης Επιχειρήσεων και Ψηφιακών Τεχνολογιών, καθώς και Νομικής, με στόχο να αποκτήσει ισχυρή παρουσία σε τομείς υψηλής ζήτησης.
Το University of Sunderland, σε συνεργασία με το DEI College Θεσσαλονίκης, προγραμματίζει την έναρξη λειτουργίας από το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028, με πρώτες σχολές τη Νομική, την Ψυχολογία και την Αγγλική Φιλολογία.
Το Roger Williams University από τις ΗΠΑ, σε συνεργασία με το American College of Greece – Deree, σχεδιάζει τη λειτουργία τριών σχολών στους τομείς της Διοίκησης και Οικονομίας, των Τεχνών, Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών, καθώς και των Επιστημών και της Τεχνολογίας.
Η πρόταση του American Farm School αφορά τη δημιουργία πανεπιστημιακών σχολών με επίκεντρο την αγροδιατροφή, τη βιώσιμη ανάπτυξη, την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα, ενισχύοντας έναν τομέα στρατηγικής σημασίας για την ελληνική οικονομία.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αίτηση του Georgetown University, το οποίο σε συνεργασία με τη ΔΕΗ σχεδιάζει να ξεκινήσει από το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027 με το μεταπτυχιακό πρόγραμμα Executive Master’s in Leadership, ενώ σε δεύτερη φάση προβλέπεται η λειτουργία του διεπιστημονικού προγράμματος M.S. in Environment.
Διαδικασία εισαγωγής και ενδιαφέρον
Για τους Έλληνες υποψηφίους ισχύει η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (ΕΒΕ). Ο νόμος προβλέπει ότι η πρόσβαση στα μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά παραρτήματα γίνεται μόνο εφόσον ο υποψήφιος έχει καλύψει το απαιτούμενο όριο μέσω των Πανελλαδικών Εξετάσεων, ενώ κάθε πανεπιστήμιο μπορεί να θέτει και επιπλέον ακαδημαϊκά κριτήρια εισαγωγής.
Το ενδιαφέρον της αγοράς αυξάνεται, καθώς μέσα σε λίγους μήνες κατατέθηκαν δύο διαδοχικά «κύματα» αιτήσεων, δείχνοντας ότι μεγάλα πανεπιστήμια από το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, την Κύπρο και τις ΗΠΑ εξετάζουν πλέον την Ελλάδα ως εκπαιδευτικό προορισμό.
Οι σχολές που συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον περιλαμβάνουν την Ιατρική, τη Νομική, την Ψυχολογία, τη Διοίκηση Επιχειρήσεων, τις Ψηφιακές Τεχνολογίες και τις Επιστήμες Υγείας, αντικείμενα με υψηλή ζήτηση τόσο στην Ελλάδα όσο και διεθνώς.
Έλεγχος και αξιολόγηση από την ΕΘΑΑΕ
Η διαδικασία αδειοδότησης των μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών παραρτημάτων ξένων πανεπιστημίων υλοποιείται στο πλαίσιο του νέου θεσμικού πλαισίου που ψηφίστηκε το 2024. Αυτό περιλαμβάνει αυστηρή αξιολόγηση τόσο των μητρικών πανεπιστημίων όσο και των συνεργαζόμενων φορέων στην Ελλάδα.
Η ΕΘΑΑΕ εξετάζει την ακαδημαϊκή φυσιογνωμία των ιδρυμάτων, την ποιότητα των προγραμμάτων σπουδών, τις υποδομές, τη στελέχωση με διδακτικό προσωπικό και τη βιωσιμότητα του εγχειρήματος. Η αξιολόγηση είναι διπλή, καθώς δεν εξετάζεται μόνο το ξένο πανεπιστήμιο, αλλά και το ελληνικό παράρτημα, οι εγκαταστάσεις και το προσωπικό.
Η ιδρυματική άδεια δεν σημαίνει αυτόματα ότι όλα τα προγράμματα μπορούν να λειτουργήσουν χωρίς πρόσθετο έλεγχο. Η γνωμοδότηση της ΕΘΑΑΕ αποτελεί το βασικό στάδιο της αξιολόγησης, αλλά ακολουθεί η ολοκλήρωση του διοικητικού ελέγχου και η υποβολή των πρόσθετων στοιχείων.
Τέλος, το μητρικό πανεπιστήμιο διατηρεί την ακαδημαϊκή ευθύνη, με τα προγράμματα σπουδών και τις διαδικασίες επιλογής διδακτικού προσωπικού να πραγματοποιούνται υπό την ευθύνη του ξένου ιδρύματος.
Μια νέα πραγματικότητα για την ελληνική ανώτατη εκπαίδευση
Ο στόχος του υπουργείου Παιδείας είναι η δημιουργία ενός αυστηρά εποπτευόμενου πλαισίου λειτουργίας, που θα επιτρέψει την προσέλκυση διεθνών πανεπιστημίων και θα διευρύνει τις εκπαιδευτικές επιλογές για τους φοιτητές. Αυτό θα ενισχύσει την εξωστρέφεια της ελληνικής ανώτατης εκπαίδευσης και θα διαμορφώσει προϋποθέσεις για την προσέλκυση φοιτητών από το εξωτερικό, καθιστώντας την Ελλάδα περιφερειακό εκπαιδευτικό κόμβο στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
