Η πρόσφατη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, που ανακοινώθηκε νωρίς τη Δευτέρα, έχει προκαλέσει σοβαρές ανησυχίες στην αμερικανική κυβέρνηση. Ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, προειδοποίησε τον πρόεδρο Τραμπ ότι οι πληροφορίες από τις αμερικανικές υπηρεσίες δημιουργούν έντονες αμφιβολίες σχετικά με την πραγματική διάθεση της Τεχεράνης να προχωρήσει στις πυρηνικές παραχωρήσεις που απαιτούνται.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios, οι επιφυλάξεις του Ράτκλιφ δεν είναι μοναδικές. Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ συμμερίζονται τις ανησυχίες τους για το περιεχόμενο και τις προοπτικές της συμφωνίας. Αντίθετα, ο αντιπρόεδρος Βανς, ο ειδικός απεσταλμένος Γουίτκοφ και ο Κούσνερ υποστηρίζουν ότι η συμφωνία προσφέρει μια ευκαιρία για αποκλιμάκωση και έναρξη διαπραγματεύσεων σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Κατά τις κλειστές συσκέψεις πριν από την ανακοίνωση, παρουσιάστηκαν πληροφορίες που υποδεικνύουν ότι οι Ιρανοί αξιωματούχοι συζητούν τη συμφωνία με διαφορετικό τρόπο στο εσωτερικό τους από ό,τι στους μεσολαβητές και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτή η εκτίμηση οδήγησε τους Ράτκλιφ και Ρούμπιο στο συμπέρασμα ότι η Τεχεράνη ενδέχεται να μην αποδεχθεί τελικά τις κρίσιμες πυρηνικές παραχωρήσεις που ζητά η Ουάσιγκτον.
«Οι προθέσεις του Ιράν δεν φαίνεται να συμβαδίζουν με τις δεσμεύσεις που περιλαμβάνονται στη συμφωνία», ανέφερε πηγή με γνώση των σχετικών εκτιμήσεων.
Παρά τις επιφυλάξεις, ο Λευκός Οίκος φαίνεται να στηρίζει τη συμφωνία. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι ο πρόεδρος Τραμπ ακούει όλες τις απόψεις πριν λάβει τις αποφάσεις του, αλλά η τελική ευθύνη ανήκει σε αυτόν. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το μνημόνιο καλύπτει τις βασικές «κόκκινες γραμμές» της αμερικανικής πολιτικής, διασφαλίζοντας ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο και δεν θα διατηρήσει αποθέματα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού.
Η συμφωνία λειτουργεί ως μια μεταβατική συμφωνία που επεκτείνει την εκεχειρία και ανοίγει ένα παράθυρο 60 ημερών για διαπραγματεύσεις σχετικά με μια ολοκληρωμένη πυρηνική συμφωνία. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, το Ιράν δεσμεύεται να διατηρήσει το πυρηνικό του πρόγραμμα αμετάβλητο, ενώ οι ΗΠΑ δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις ούτε θα ενισχύσουν τη στρατιωτική τους παρουσία στην περιοχή.
Επιπλέον, η συμφωνία προβλέπει τη σταδιακή επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, με την Τεχεράνη να αναλαμβάνει τη διασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης των εμπορικών πλοίων για 60 ημέρες χωρίς επιβολή τελών διέλευσης.
Ωστόσο, οι επικριτές της συμφωνίας υποστηρίζουν ότι το Ιράν μπορεί να αποκομίσει σημαντικά οφέλη χωρίς να προχωρήσει στις απαιτούμενες παραχωρήσεις στο πυρηνικό ζήτημα. Στο επίκεντρο των ανησυχιών βρίσκεται η πιθανή αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων και η πρόβλεψη για τη δημιουργία ταμείου ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την οικονομική ανασυγκρότηση του Ιράν.
Αμερικανοί αξιωματούχοι, από την άλλη πλευρά, επισημαίνουν ότι οποιαδήποτε οικονομική ελάφρυνση θα εξαρτηθεί αποκλειστικά από τις ενέργειες της Τεχεράνης, ακολουθώντας τη λογική «απόδοση έναντι ανταμοιβής».
