Κατά τη διάρκεια της 36ης Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επανέλαβε τη στήριξή του στον Τούρκο ομόλογό του, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ανανεώνοντας τη δέσμευση για πιθανή άρση των κυρώσεων CAATSA. Αυτή η δήλωση έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή για τις σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας και έχει σημαντικές επιπτώσεις για την πολιτική του ΝΑΤΟ και την ασφάλεια στην περιοχή.
Η προσοχή επικεντρώθηκε στις δηλώσεις του Τραμπ πριν από τη συνάντησή του με τον Ερντογάν στο προεδρικό συγκρότημα του Beştepe, όπου οι προσδοκίες ήταν υψηλές για συγκεκριμένα βήματα σχετικά με την άρση των κυρώσεων. Ο Τραμπ δήλωσε ότι 'δεν επιβάλλουμε κυρώσεις σε φίλους', προσθέτοντας ότι η Τουρκία έχει αποδειχθεί πιο πιστός σύμμαχος από άλλες χώρες.
Ωστόσο, οι δηλώσεις του δεν ικανοποίησαν τις προσδοκίες της Άγκυρας, καθώς δεν παρείχαν σαφείς λεπτομέρειες για την επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35. Ο Τραμπ αγνόησε ερωτήσεις σχετικά με την πιθανή μεταφορά των S-400 σε τρίτη χώρα, γεγονός που υποδηλώνει τις προκλήσεις που παραμένουν.
Η αντίδραση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου ήταν άμεση, προειδοποιώντας ότι η πώληση F-35 στην Τουρκία θα μπορούσε να ανατρέψει την ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή, δεδομένου ότι η Τουρκία απειλεί την Ελλάδα και κατέχει εδάφη της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Οι κυρώσεις CAATSA επιβλήθηκαν το 2020 λόγω της αγοράς του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400 από την Τουρκία, και η άρση τους απαιτεί συγκεκριμένες διαδικασίες. Ο νόμος CAATSA επιτρέπει στον πρόεδρο να τερματίσει τις κυρώσεις εφόσον διαπιστωθεί ότι η Τουρκία έχει σταματήσει τις δραστηριότητες που οδήγησαν σε αυτές.
Η Τουρκία, ωστόσο, επιδιώκει την άρση των κυρώσεων όχι μόνο για την επιστροφή στα F-35, αλλά και για την επανεκκίνηση των αμυντικών σχέσεων με τις ΗΠΑ, κάτι που θα έχει θετικές συνέπειες για την εγχώρια αμυντική βιομηχανία.
Ο Τραμπ, κατά τη διάρκεια της Συνόδου, επανέφερε και το ζήτημα της Γροιλανδίας, υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να ανήκει στις ΗΠΑ, προκαλώντας την αντίδραση της Δανής πρωθυπουργού. Η δήλωση αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο πίεσης προς τους Ευρωπαίους συμμάχους.
Καθώς η Σύνοδος Κορυφής πλησιάζει στο τέλος της, οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι καλούνται να γεφυρώσουν τις διαφορές που έχουν προκύψει από τις δηλώσεις του Τραμπ και να επιδείξουν ενότητα εν μέσω των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η Συμμαχία.
