Μια από τις πιο εκτεταμένες παρεμβάσεις των τελευταίων ετών στη σχέση των πολιτών με το Δημόσιο μπαίνει σε εφαρμογή, με στόχο να περιοριστεί δραστικά η ανάγκη για δικαιολογητικά, πιστοποιητικά και φωτοτυπίες. Το σχέδιο προβλέπει ότι περίπου 1.000 πράξεις θα μπορούν πλέον να ολοκληρώνονται με απλή υπεύθυνη δήλωση.
Η αλλαγή αφορά τόσο καθημερινές συναλλαγές πολιτών όσο και διαδικασίες για επιχειρήσεις, με την κυβέρνηση να εκτιμά ότι το αποτέλεσμα θα είναι μετρήσιμο στην πράξη. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο οποίος έχει αναλάβει τον συντονισμό της διυπουργικής πρωτοβουλίας.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το βάρος πέφτει σε 25 βασικά πιστοποιητικά που μέχρι σήμερα ζητούνταν ξανά και ξανά από τις υπηρεσίες, παρότι το Δημόσιο ήδη διέθετε τα σχετικά στοιχεία. Με τις νέες ρυθμίσεις, 1.007 διοικητικές διαδικασίες απλοποιούνται από τις περίπου 2.500 που έχουν καταγραφεί στο Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών ΜΙΤΟΣ.
Οι διαδικασίες που αλλάζουν για πολίτες και επιχειρήσεις
Από τις 1.007 απλουστεύσεις, οι 622 αφορούν πολίτες και οι 385 επιχειρήσεις και οικονομική δραστηριότητα. Η κυβέρνηση συνδέει την παρέμβαση με τη μείωση της γραφειοκρατίας κατά τουλάχιστον 40% στις συναλλαγές που απαιτούν σήμερα δικαιολογητικά.
Η ψήφιση του νόμου «παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό για τον πολίτη», που κατατέθηκε στη Βουλή τον περασμένο Μάρτιο, αποτέλεσε το θεσμικό σημείο εκκίνησης. Με τις διατάξεις του προωθήθηκαν 14 στοχευμένες δράσεις, τόσο για την αντιμετώπιση χρονοβόρων και κοστοβόρων συναλλαγών με το Δημόσιο όσο και για την αναβάθμιση της εξυπηρέτησης μέσω νέων ψηφιακών εργαλείων.
Η ουσία της μεταρρύθμισης είναι ότι δικαιολογητικά τα οποία το Δημόσιο διαθέτει ήδη, αλλά συνέχιζε να ζητά από πολίτες και επιχειρήσεις, θα μπορούν να αντικαθίστανται από υπεύθυνη δήλωση. Έτσι, έγγραφα όπως το αντίγραφο πτυχίου ή το πιστοποιητικό ποινικού μητρώου δεν θα χρειάζεται να προσκομίζονται ξανά και ξανά.
Τα παραδείγματα που δίνει η αντιπροεδρία της κυβέρνησης
Η αντιπροεδρία της κυβέρνησης αναφέρει ως χαρακτηριστική περίπτωση τη διαδικασία αίτησης σύνταξης λόγω θανάτου ασφαλισμένου. Μέχρι σήμερα, ο πολίτης όφειλε να συγκεντρώσει 13 δικαιολογητικά, ενώ με τις νέες διατάξεις η ληξιαρχική πράξη γάμου ή συμφώνου συμβίωσης, η ληξιαρχική πράξη θανάτου και το πιστοποιητικό εγγυτέρων συγγενών αντικαθίστανται από απλή υπεύθυνη δήλωση, με όφελος 23%.
Σε άλλη περίπτωση, ένα ζευγάρι που προχωρούσε στο άνοιγμα οικογενειακής μερίδας λόγω γάμου χρειαζόταν, μεταξύ άλλων, ληξιαρχική πράξη γάμου ή συμφώνου συμβίωσης και βεβαίωση μόνιμης κατοικίας. Πλέον, τα στοιχεία αυτά θα καλύπτονται με υπεύθυνη δήλωση, με τη γραφειοκρατία να μειώνεται κατά 66%.
Ανάλογη απλοποίηση προβλέπεται και για τους υποψήφιους στη Σχολή Επαγγελματικής Κατάρτισης Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες Αθήνας της ΔΥΠΑ. Από τα 11 συνολικά δικαιολογητικά, τέσσερα πιστοποιητικά —αντίγραφο τίτλου σπουδών, αποδεικτικό έκδοσης ΑΜΚΑ, βεβαίωση φορολογικού μητρώου και βεβαίωση χρόνου ανεργίας— θα καλύπτονται πλέον με μία υπεύθυνη δήλωση, κάτι που αντιστοιχεί σε όφελος 36%.
Επίσης, στη διαδικασία γνωστοποίησης ίδρυσης και λειτουργίας γυμναστηρίου ή αθλητικής σχολής, πέντε από τα 24 πιστοποιητικά ενσωματώνονται σε υπεύθυνη δήλωση. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η εξοικονόμηση υπολογίζεται σε 21%.
Ο ρόλος του ΜΙΤΟΣ και το εύρος της παρέμβασης
Ο συντονισμός της πρωτοβουλίας πέρασε μέσα από τον καταγραφικό μηχανισμό ΜΙΤΟΣ, μέσω του οποίου εντοπίστηκαν συνολικά 3.058 διαφορετικές διοικητικές διαδικασίες στον δημόσιο τομέα που αφορούν πολίτες και επιχειρήσεις. Από αυτές, οι 2.530 απαιτούν δικαιολογητικά, ενώ οι υπόλοιπες 528 δεν ζητούν κανένα έγγραφο.
Με βάση την ίδια χαρτογράφηση, η αντικατάσταση των 25 πιο συνηθισμένων πιστοποιητικών με υπεύθυνη δήλωση αρκεί για να επηρεαστεί δραστικά το 40% των καθημερινών συναλλαγών με 32 διαφορετικούς δημόσιους φορείς. Αυτός είναι και ο λόγος που η κυβέρνηση παρουσιάζει την παρέμβαση ως οριζόντια και όχι αποσπασματική.
Αναμένεται πλέον να φανεί στην πράξη πόσο γρήγορα θα περάσει η απλοποίηση στην καθημερινότητα των συναλλαγών με το Δημόσιο και σε ποιες υπηρεσίες θα γίνει πιο άμεσα αισθητή. Το επόμενο βήμα είναι η εφαρμογή των νέων ρυθμίσεων στα πεδία που ήδη έχουν χαρτογραφηθεί από το υπουργικό και διοικητικό σχέδιο.
Οι αριθμοί της μεταρρύθμισης
25 βασικά δικαιολογητικά στις καθημερινές συναλλαγές του πολίτη με το Δημόσιο.
1.007 διοικητικές διαδικασίες απλοποιούνται από τις συνολικά 2.530 που απαιτούν δικαιολογητικά.
622 διαδικασίες αφορούν πολίτες.
385 διαδικασίες αφορούν επιχειρήσεις και οικονομική δραστηριότητα.
40% των διαδικασιών του Εθνικού Μητρώου Διοικητικών Διαδικασιών ΜΙΤΟΣ, στις οποίες απαιτείται η προσκόμιση δικαιολογητικών, θα αφορούν οι αλλαγές.
32 διαφορετικούς δημόσιους φορείς αφορά η παρέμβαση.
