Με οριακές ισορροπίες και χωρίς να πλησιάσει το όριο των 180 ψήφων, η Νέα Δημοκρατία πέρασε από την Ολομέλεια τον βασικό κορμό των αλλαγών που θέλει να μεταφέρει στη συνταγματική αναθεώρηση. Η πρώτη ψηφοφορία έδειξε ότι το πολιτικό σκηνικό παραμένει βαθιά διαιρεμένο, την ώρα που το επόμενο βήμα της διαδικασίας μετατίθεται για τα τέλη Αυγούστου.
Το διακύβευμα δεν ήταν μόνο αριθμητικό. Η προτείνουσα Βουλή δεν αποφασίζει την τελική μορφή των διατάξεων, αλλά καθορίζει ποια άρθρα θα μπουν στην αναθεωρητική φάση. Εκεί θα κριθεί το περιεχόμενό τους, με βάση τους κανόνες της λεγόμενης «χιαστί» πλειοψηφίας.
Η πρώτη ψηφοφορία άφησε την κυβέρνηση μόνη απέναντι στην αντιπολίτευση
Στο αποτέλεσμα της χθεσινής διαδικασίας, η κυβέρνηση βρέθηκε απομονωμένη, καθώς όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης καταψήφισαν το σύνολο των άρθρων που τέθηκαν προς αναθεώρηση. Έτσι, δεν επιβεβαιώθηκε στην πράξη η ευρύτατη συναίνεση που ορίζει το πνεύμα του συνταγματικού νομοθέτη.
Η εξέλιξη θεωρούνταν αναμενόμενη, αφού από την αρχή είχε γίνει σαφές ότι τα κόμματα δεν θα διευκόλυναν το σημερινό Μαξίμου να διαμορφώσει από τώρα το πλαίσιο, ώστε μετά τις εκλογές να έχει τον πρώτο λόγο ή και την αποκλειστικότητα στο περιεχόμενο των διατάξεων.
Κανένα από τα προτεινόμενα άρθρα δεν πήρε «λευκή επιταγή», ούτε καν από το ΠΑΣΟΚ, το οποίο απάντησε με «παρών» σε 15 από τις 33 αλλαγές που ζήτησε η Ν.Δ.
Στη συζήτηση πριν από την ψηφοφορία, κορυφαία κυβερνητικά στελέχη, ανάμεσά τους οι Πιερρακάκης, Φλωρίδης και Λιβάνιος, επέκριναν εκ νέου τους πολιτικούς αντιπάλους τους ότι δεν στάθηκαν «στο ύψος των περιστάσεων».
Τα άρθρα που πέρασαν με 158 έως 161 ψήφους
Όλες οι κυβερνητικές προτάσεις προχωρούν στην επόμενη φάση της αναθεώρησης, έχοντας συγκεντρώσει τις 151 ψήφους της πλειοψηφίας και έως δέκα ακόμη από τη δεξαμενή των ανεξάρτητων βουλευτών. Στην προτείνουσα Βουλή, το όριο αυτό αρκεί για να δοθεί το «εισιτήριο» προς την αναθεωρητική Βουλή, η οποία θα αποφασίσει για την κατεύθυνση των άρθρων.
Στα ζητήματα που είχαν ιδιαίτερο βάρος για το Μαξίμου, το άρθρο 16 για τη συνταγματική κατοχύρωση της λειτουργίας ιδιωτικών Πανεπιστημίων έλαβε 160 «ναι». Η πρόταση για το άρθρο 86, που αποσυνδέει τη Βουλή από τη διερεύνηση τυχόν ποινικής ευθύνης υπουργού και διατηρεί σε αυτήν μόνο τον ρόλο της τελικής απόφασης για τη δίωξη, εγκρίθηκε από 159 βουλευτές.
Το άρθρο 103, με το οποίο επιδιώκεται η άρση της μονιμότητας στο Δημόσιο, συγκέντρωσε 161 θετικές ψήφους. Ο δημοσιονομικός «κόφτης» πέρασε επίσης με 160 «ναι», ενώ στο άρθρο 78 η κατάργηση των αναδρομικών φόρων εγκρίθηκε με 161 ψήφους και το σταθερό φορολογικό καθεστώς για τις στρατηγικές επενδύσεις με 159.
Για το άρθρο 24, που συνδέεται με την κλιματική αλλαγή, τους υδάτινους πόρους και τις ΑΠΕ, καταγράφηκαν 158 ψήφοι. Αντίστοιχα, το άρθρο 44 για τα δημοψηφίσματα πέρασε με 161, με το επιχείρημα των «γαλάζιων» ομιλητών ότι έτσι δεν θα επαναληφθεί η «περιπέτεια» του 2015.
Το άρθρο 30 και η διαφοροποίηση στη ΝΔ
Το μοναδικό σημείο που είχε ξεχωριστό ενδιαφέρον χθες ήταν το άρθρο 30, που αφορά τη μία και μόνη εξαετή θητεία του Προέδρου της Δημοκρατίας. Τουλάχιστον τρεις κυβερνητικοί βουλευτές είχαν διαφοροποιηθεί ανοιχτά στη συζήτηση στην αρμόδια επιτροπή, ανάμεσά τους η Ντόρα Μπακογιάννη, ο Χαράλαμπος Αθανασίου και ο Γιώργος Βλάχος, ενώ σύμφωνα με τις πληροφορίες υπήρχαν και άλλες διαφωνίες.
Τελικά, μόνο η κ. Μπακογιάννη τοποθετήθηκε με «παρών». Πρόκειται για τη δεύτερη προσωπική επιλογή του Κυριάκου Μητσοτάκη που βρέθηκε σε κίνδυνο, μετά το ζήτημα του ασυμβίβαστου μεταξύ υπουργού και βουλευτή, το οποίο αποσύρθηκε λίγο πριν από τη συνεδρίαση της Ολομέλειας λόγω των έντονων εσωκομματικών αντιδράσεων.
Απουσίες, στηρίξεις και ο επόμενος γύρος
Από τη χθεσινή διαδικασία απείχαν ο Αντώνης Σαμαράς και ο Μάριος Σαλμάς, καθώς και ο ανεξάρτητος Γιάννης Κόντης. Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, τις προτάσεις της Ν.Δ. στήριξαν επίσης οι ανεξάρτητοι που προέρχονται από τους «Σπαρτιάτες» Κατσιβαρδάς, Ασπιώτης, Φλώρος και Γαυγιωτάκης, αλλά και ο προερχόμενος από την Ελληνική Λύση Π. Σαράκης.
Σημειώνεται ότι προς τελική έγκριση στη δεύτερη ψηφοφορία θα οδηγηθούν μόνο οι διατάξεις που συγκέντρωσαν 151 ψήφους. Η νέα ψηφοφορία της προτείνουσας Βουλής έχει οριστεί για τα τέλη Αυγούστου, πιθανότατα στις 27.
Μετά από αυτό, η αναθεωρητική Βουλή θα κληθεί να αποφασίσει για το περιεχόμενο των άρθρων. Αν ένα άρθρο έχει καταστεί αναθεωρητέο με 180 ψήφους στην προτείνουσα Βουλή, τότε στην επόμενη απαιτούνται 151. Αν όμως δεν έχει επιτευχθεί η αυξημένη πλειοψηφία των 3/5, τότε θα χρειαστούν 180 ψήφοι στην αναθεωρητική.
ΟΙ ΨΗΦΟΙ ΑΝΑ ΑΡΘΡΟ
Το ΠΑΣΟΚ δηλώνει «παρών» στα άρθρα: 5B, 14, 15, 16, 17, 21, 24, 29, 44, 51, 86, 89, 90, 101Α και 102.
Ψήφισαν 294.