Η νέα δημόσια αντιπαράθεση ανάμεσα στο Ισραήλ και την Τουρκία γύρω από τη Συρία πήρε πιο καθαρή μορφή το βράδυ της Τετάρτης 19/08, όταν ο Μπενιαμίν Νετανιάχου έστειλε μήνυμα ότι η Άγκυρα δεν μπορεί να αποκτήσει στρατιωτική βάση στη χώρα.
Η τοποθέτηση αυτή ήρθε λίγες ώρες μετά από εξελίξεις που, σύμφωνα με το ισραηλινό αφήγημα, συνδέονται με την τουρκική παρουσία ή με ενδεχόμενη μεταφορά στρατευμάτων προς τον νότο της Συρίας. Στο επίκεντρο βρίσκεται και η αεροπορική βάση Αμπού Ντουχούρ, κοντά στο Χαλέπι, περίπου 70 χιλιόμετρα από τα συροτουρκικά σύνορα.
Με άλλα λόγια, το ζήτημα δεν αφορά μόνο τις δηλώσεις, αλλά και το πεδίο: το Ισραήλ εμφανίζεται αποφασισμένο να εμποδίσει κάθε εχθρική εγκατάσταση στα σύνορα της Συρίας, ενώ η Τουρκία απορρίπτει ότι προχωρούσε σε τέτοια κίνηση.
Η ρητή προειδοποίηση Νετανιάχου
Σε ραδιοφωνική συνέντευξη, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός υποστήριξε ότι το Ισραήλ δεν θα ανεχθεί ανάπτυξη τουρκικών στρατιωτικών δυνάμεων προς τα νότια, επειδή θα αποτελούσε «απειλή». Όπως είπε, η χώρα του είχε ήδη στείλει μήνυμα για την παρουσία τουρκικών δυνάμεων σε αεροδρόμιο κοντά στο Χαλέπι, αλλά το μήνυμα δεν εισακούστηκε.
«Προφανώς, δεν το άκουσαν, οπότε βεβαιωθήκαμε ότι το κατάλαβαν σαφώς».
Στην ίδια γραμμή, ανακοίνωση του γραφείου του Νετανιάχου ανέφερε πως το Ισραήλ είχε προειδοποιήσει κατ’ επανάληψη τη Συρία ότι η ανάπτυξη τουρκικών στρατευμάτων στο έδαφός της θα συνιστούσε «απειλή για την ασφάλεια του Ισραήλ», όμως η Δαμασκός αγνόησε αυτές τις προειδοποιήσεις.
Οι δηλώσεις Κατς και Ζαμίρ
Το ίδιο βράδυ, ο υπουργός Άμυνας Ίσραελ Κατς έγραψε στο X ότι ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν «σέρνει την Τουρκία σε επικίνδυνες περιπέτειες στη Συρία» και πρόσθεσε πως η χώρα του «δεν θα επιτρέψει σε οποιαδήποτε οντότητα να απειλήσει την ασφάλειά της».
Από την πλευρά του, ο αρχηγός του γενικού επιτελείου εθνικής άμυνας, αντιστράτηγος Εγιάλ Ζαμίρ, διεμήνυσε ότι ο ισραηλινός στρατός δεν θα επιτρέψει «σε εχθρικές δυνάμεις να εγκατασταθούν» στα συριακά σύνορα. Η τοποθέτηση αυτή ενίσχυσε την εικόνα ότι το Τελ Αβίβ αντιμετωπίζει κάθε πιθανή τουρκική ανάπτυξη ως ζήτημα ασφάλειας.
Τα ισραηλινά πλήγματα και η απάντηση της Άγκυρας
Στο υπόβαθρο της έντασης βρίσκεται και η στρατιωτική δράση του Ισραήλ στη Συρία. Μετά την ανατροπή του καθεστώτος Άσαντ από συμμαχία ισλαμιστών τον Δεκέμβριο του 2024, το Ισραήλ έχει εξαπολύσει εκατοντάδες αεροπορικές επιδρομές στη χώρα.
Παράλληλα, ανέπτυξε στρατεύματα σε ουδέτερη ζώνη υπό επιτήρηση του ΟΗΕ, που χώριζε τις ισραηλινές από τις συριακές δυνάμεις στο υψίπεδο του Γκολάν, και την περιγράφει ως «ζώνη ασφαλείας» από την οποία δεν προτίθεται να αποχωρήσει.
Η Τουρκία, με τις σχέσεις της να παραμένουν τεταμένες με το Ισραήλ εδώ και χρόνια, απέρριψε ότι σχεδίαζε να στείλει στρατεύματα στη Συρία και χαρακτήρισε τις σχετικές αναφορές «ανυπόστατες κατηγορίες».
Η αμερικανική αντίδραση
Στη δημόσια συζήτηση παρενέβη και η Ουάσιγκτον. Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος του Λευκού Οίκου για τη Συρία, Τομ Μπαράκ, καταδίκασε τις επιθέσεις και κατηγόρησε το Ισραήλ για «αχρείαστη κλιμάκωση».
Το επόμενο βήμα μένει να φανεί μέσα από το αν η ένταση αυτή θα μείνει σε επίπεδο δηλώσεων ή αν θα επηρεάσει περαιτέρω τις κινήσεις των εμπλεκόμενων πλευρών στη Συρία.