Η σύγκρουση ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη μπαίνει πλέον σε μια φάση όπου τα χτυπήματα δεν περιορίζονται στο Ιράν, αλλά επηρεάζουν άμεσα τη θαλάσσια μεταφορά πετρελαίου σε δύο κρίσιμα περάσματα: το στενό του Ορμούζ και την Ερυθρά Θάλασσα. Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν νέους βομβαρδισμούς, ενώ οι Χούθι κινήθηκαν χθες στο μέτωπο της ναυσιπλοΐας, με αποτέλεσμα η αγορά να αντιδράσει αμέσως.
Το πετρέλαιο, που είχε ήδη πάρει την ανιούσα, ξεπέρασε χθες για πρώτη φορά από τον Μάιο το όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι. Τις πρώτες πρωινές ώρες σήμερα κινούνταν λίγο χαμηλότερα, αλλά παρέμενε κοντά σε αυτό το επίπεδο, τη στιγμή που η περιοχή δείχνει να συσσωρεύει νέες εστίες έντασης.
Νέα αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν για 13η νύχτα
Ο αμερικανικός στρατός γνωστοποίησε ότι «ολοκλήρωσε επιτυχώς» νέους βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν για «13η συνεχόμενη νύχτα». Τη νύχτα της Πέμπτης προς Παρασκευή ανέφερε ότι είχε στοχοποιήσει «στρατιωτικά κέντρα διοίκησης, εγκαταστάσεις αποθήκευσης drones, θέσεις παράκτιας επιτήρησης, και ναυτικές δυνατότητες» του Ιράν.
Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, ο στόχος ήταν να «μειωθεί περαιτέρω η απειλή που εγείρει το Ιράν στους εργαζόμενους του πολιτικού ναυτικού και στα εμπορικά πλοία που διασχίζουν το στενό του Ορμούζ», το οποίο, κατά την ίδια εκτίμηση, «παραμένει ανοικτό».
Ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι ακούστηκαν εκρήξεις σε πόλεις του νότιου Ιράν και στο νησί Κεσμ, κοντά στο στενό του Ορμούζ. Άλλες αναφορές έκαναν λόγο για βομβαρδισμούς σε παραθαλάσσιες πόλεις, ενώ ιρανικό πρακτορείο ανέφερε νωρίτερα χθες βράδυ αμερικανικό πύραυλο εναντίον της νήσου Κεσμ.
Χθες το πρωί, ιρανικά ΜΜΕ είχαν μεταδώσει επίσης ότι σημειώθηκαν δύο βομβαρδισμοί στην Μπουσέχρ, όπου βρίσκεται το λιμάνι και ο μοναδικός ιρανικός πυρηνικός ηλεκτροπαραγωγικός σταθμός σε λειτουργία, και στη Σαλαμσέχ, στα σύνορα με το Ιράκ. Εκεί σκοτώθηκαν δύο άνθρωποι και τραυματίστηκαν άλλοι ένδεκα, σύμφωνα με αξιωματούχο της επαρχίας Χουζεστάν που επικαλέστηκε η κρατική τηλεόραση IRIB.
Ο ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί χαρακτήρισε χθες βράδυ την αμερικανική στάση «παράλογη».
Η τιμή του πετρελαίου κοντά στα 100 δολάρια
Η αγορά πετρελαίου παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητη στις εξελίξεις. Αφού αυξήθηκε χθες, η τιμή του αργού κινήθηκε σήμερα λίγο κάτω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, μετά την έναρξη των συναλλαγών στην Ασία. Το ψυχολογικό αυτό όριο ξεπεράστηκε χθες για πρώτη φορά από τον Μάιο.
Πριν από τον πόλεμο, η τιμή είχε επιστρέψει σε προπολεμικά επίπεδα μετά την καταρχήν συμφωνία, το «μνημόνιο συνεργασίας του Ισλαμαμπάντ», που υπέγραψαν οι ΗΠΑ και το Ιράν στα μέσα Ιουνίου. Πλέον, όπως δείχνει η εικόνα της αγοράς, εκείνη η εκτόνωση έχει ανατραπεί.
Ορμούζ, ναυτικός αποκλεισμός και φόβοι για τις εξαγωγές
Η αναζωπύρωση της σύγκρουσης συνδέεται άμεσα με το στενό του Ορμούζ, από το οποίο περνούσε πριν από τον πόλεμο το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως. Η Ισλαμική Δημοκρατία επιδιώκει να επιβάλει τέλος διέλευσης, παρά την εναντίωση της Ουάσιγκτον, ενώ τα πλοία που άφηνε να περάσουν μπορούσαν να ακολουθήσουν μόνο συγκεκριμένη πορεία κατά μήκος των ακτών της, με την απειλή επίθεσης για όποιο σκάφος παραβίαζε την εντολή.
Οι Φρουροί της Επανάστασης, ο ιδεολογικός στρατός της, ανακοίνωσαν χθες ότι σταμάτησαν τρία δεξαμενόπλοια με πετρέλαιο που προσπαθούσαν να διασχίσουν το στενό. Σε απάντηση, οι ΗΠΑ επέβαλαν ναυτικό αποκλεισμό στο Ιράν. Η CENTCOM ανέφερε χθες ότι μέσα σε εννιά ημέρες ανάγκασε 12 εμπορικά πλοία να «αλλάξουν κατεύθυνση» και «ακινητοποίησε» ακόμη ένα, ώστε να εμποδίσει οποιοδήποτε σκάφος να «εισέλθει σε ή να φύγει από ιρανικά λιμάνια» στον Κόλπο.
Οι Χούθι ανοίγουν μέτωπο στην Ερυθρά Θάλασσα
Την ίδια ώρα, στην άλλη πλευρά της αραβικής χερσονήσου, οι Χούθι ανακοίνωσαν χθες Πέμπτη ότι επιτέθηκαν σε δύο σαουδαραβικά πετρελαιοφόρα δεξαμενόπλοια στην Ερυθρά Θάλασσα. Το κίνημα Ανσαραλά, γνωστότερο στη Δύση με το επώνυμο της οικογένειας των ηγετών του, πρόσκειται στο Ιράν και απειλεί τη ναυσιπλοΐα μέσω του στενού Μπαμπ ελ Μάντεμπ, η σημασία του οποίου αυξάνεται όσο το Ορμούζ μένει κλειστό ή υπό ασφυκτική πίεση.
Οι Χούθι είχαν ανακοινώσει τη Δευτέρα πως προχωρούν σε ναυτικό αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας και απείλησαν να πλήξουν πλοία που θα επιχειρήσουν να τον σπάσουν. Επίσημη σαουδαραβική πηγή επιβεβαίωσε στο πρακτορείο SPA ότι τάνκερ που ανήκει σε σαουδαραβική εταιρεία «στοχοποιήθηκε» και ότι στο σκάφος ξέσπασε «πυρκαγιά».
Προειδοποιήσεις από τον ΟΗΕ και νέα ανταλλαγή απειλών
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες προειδοποίησε χθες κατά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας ότι η κατάσταση στη Μέση Ανατολή κινδυνεύει να βγει «εκτός ελέγχου» και βρίσκεται στα όρια του «αδιανόητου». Από την πλευρά του, ο ιρανικός στρατός ορκίστηκε πως θα συνεχίσει τα «αντίποινα» όσο «παρατείνονται» οι αμερικανικές επιθέσεις.
Ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε το Ιράν και τους Χούθι με μεγάλης κλίμακας «στρατιωτική τιμωρία», ενώ μέσω Truth Social είπε πως από εδώ και πέρα ζημιές σε πλοία ή στα φορτία τους θα καλύπτονται από ιρανικά κεφάλαια που βρίσκονται στην κατοχή ή τον έλεγχο των ΗΠΑ. Δεν έδωσε, πάντως, καμία λεπτομέρεια για τον μηχανισμό που σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει.
Το Κουβέιτ έκανε χθες βράδυ λόγο για επιθέσεις ιρανικών πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Η Ιορδανία, από την πλευρά της, ανέφερε δέκα πυραύλους και drones εναντίον του βασιλείου μέσα σε 24 ώρες και είπε ότι αναχαίτισε τα εννιά.
Μένει να φανεί αν οι επόμενες κινήσεις θα περιοριστούν σε διαδοχικά πλήγματα ή αν η πίεση σε Ορμούζ και Ερυθρά Θάλασσα θα επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τη ναυσιπλοΐα και την αγορά ενέργειας. Προς το παρόν, το μόνο βέβαιο είναι ότι η ένταση παραμένει υψηλή και ότι οι αγορές το αποτυπώνουν ήδη.