Η ένταση στα Στενά του Ορμούζ έχει ξεπεράσει πια τα όρια της διπλωματικής αντιπαράθεσης και μετατρέπεται σε πραγματικό πρόβλημα για τη ναυσιπλοΐα. Την ώρα που ο Ντόναλντ Τραμπ επιμένει δημόσια ότι η θαλάσσια δίοδος είναι ανοιχτή και «ελέγχεται πλήρως» από τις ΗΠΑ, η εικόνα που περιγράφεται επί του πεδίου είναι η ακριβώς αντίθετη.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η ιρανική πλευρά έχει σκληρύνει τη στάση της, έχοντας προηγουμένως συμφωνήσει με το Ομάν για το μελλοντικό καθεστώς των Στενών και έχοντας εξασφαλίσει, όπως αναφέρεται, τη σιωπηρή ανοχή μοναρχιών του Κόλπου που θέλουν το άνοιγμα της διόδου. Πλέον ζητά την πλήρη και χωρίς όρους εφαρμογή του «μνημονίου κατανόησης» από την αμερικανική πλευρά.
Οι όροι που θέτει η Τεχεράνη
Οι απαιτήσεις της Τεχεράνης είναι συγκεκριμένες: οριστικός τερματισμός των επιθέσεων κατά του Ιράν και των περιφερειακών συμμάχων του, ανάμεσά τους και ο Λίβανος, άρση του παράνομου ναυτικού αποκλεισμού και όλων των κυρώσεων, επιστροφή των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων και καταβολή αποζημιώσεων για τις ζημίες που υπέστη.
Με άλλα λόγια, το μήνυμα είναι πως χωρίς αυτά τα βήματα δεν θα υπάρξει ομαλοποίηση στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ.
Τι δείχνουν οι διελεύσεις και οι ασφαλιστικές χρεώσεις
Η Wall Street Journal, σε χθεσινή ανάλυσή της, υποστηρίζει ότι το Ιράν έχει ουσιαστικά καταφέρει να μηδενίσει σχεδόν τη διέλευση πλοίων, χωρίς να χρειαστεί να καταφεύγει σε συνεχή χτυπήματα κατά πλοίων και χωρίς να έρχεται σε άμεση αντιπαράθεση με το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό, το οποίο παραμένει σε απόσταση ασφαλείας.
Κατά την εφημερίδα, οι πλοιοκτήτες, οι πλοίαρχοι και οι ασφαλιστικές εταιρείες έχουν ήδη καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η διέλευση από τα Στενά ενέχει σοβαρό κίνδυνο ζημιών, με αποτέλεσμα να περιορίζουν μόνοι τους τη δραστηριότητά τους.
Το κόστος ασφάλισης ενός μόνο ταξιδιού, όπως σημειώνεται, έχει αυξηθεί κατά 3 ώς και 10 εκατομμύρια δολάρια, αναγκάζοντας τα δεξαμενόπλοια είτε να απενεργοποιούν τους αναμεταδότες τους είτε να συντονίζουν τη διέλευση με τις ιρανικές αρχές.
Ενδεικτική είναι η εικόνα της Τρίτης, όταν καταγράφηκαν μόλις 14 διελεύσεις πλοίων. Από αυτές, οι 11 ακολούθησαν τη διαδρομή που έχουν υποδείξει οι Φρουροί της Επανάστασης, την ίδια ώρα που ο Τραμπ δήλωνε δημοσίως ότι «ελέγχει τα Στενά».
Η ίδια ανάλυση καταλήγει ότι το Ιράν δεν χρειάζεται να νικήσει στρατιωτικά τις ΗΠΑ. Αρκεί να δείχνει κατά διαστήματα σε πλοιοκτήτες και ασφαλιστές ποιος έχει τον πραγματικό έλεγχο στη θαλάσσια δίοδο.
Η «πίσω πόρτα» του Περσικού και το Μπαμπ ελ Μαντέμπ
Στο ήδη βεβαρημένο σκηνικό προστίθεται και ό,τι συμβαίνει στην Ερυθρά Θάλασσα και στο στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ. Εκεί, μετά από επανάληψη των βομβαρδισμών κατά της Υεμένης από πλευράς της Σαουδικής Αραβίας, οι σύμμαχοι του Ιράν αντάρτες Χούθι κλιμακώνουν τις επιθέσεις τους σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις και πλοία σαουδαραβικών συμφερόντων.
Ανάμεσα στα περιστατικά που αναφέρονται είναι και η επίθεση στο φορτηγό πλοίο Tihamah με σημαία Τανζανίας, η οποία είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο τεσσάρων ναυτικών.
Όπως και στο Ορμούζ, έτσι και εδώ, η απειλή αρκεί για να αλλάξει η κίνηση στη θάλασσα: ήδη αρκετά σαουδαραβικά δεξαμενόπλοια έχουν ανακρούσει πρύμναν, με συνέπεια να έχει κλείσει ουσιαστικά και η «πίσω πόρτα» του Περσικού για το πετρέλαιο.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να δείξει αν η πίεση αυτή θα οδηγήσει σε κάποια αποκλιμάκωση ή αν η ναυσιπλοΐα στην περιοχή θα συνεχίσει να λειτουργεί υπό όλο και πιο ασφυκτικούς όρους.
