ΙΕΡΟΥΣΑΛΗΜ (AP) — Η Διεθνής Αμνηστία κατηγόρησε την Τετάρτη το Ισραήλ ότι διεξάγει εκστρατεία «εθνοκάθαρσης» των Παλαιστινίων από την κατεχόμενη Δυτική Όχθη, με πρόθεση να προσαρτήσει το παλαιστινιακό έδαφος.
Η κατηγορία διατυπώνεται σε νέα έκθεση 149 σελίδων, σύμφωνα με την οποία ο αναγκαστικός εκτοπισμός των Παλαιστινίων της Δυτικής Όχθης είναι αποτέλεσμα συντονισμένης κρατικής πολιτικής και όχι απλώς των ενεργειών βίαιων εποίκων. Αν και μεγάλο μέρος του εκτοπισμού προκαλείται από εποίκους που χτίζουν καταυλισμούς σε παλαιστινιακή γη, η έκθεση υποστηρίζει ότι η διαδικασία αυτή δεν θα μπορούσε να συμβαίνει χωρίς τη στήριξη της κυβέρνησης.
Η διεθνής κοινότητα θεωρεί στη συντριπτική της πλειονότητα τους εποικισμούς παράνομους. Το Ισραήλ, από την πλευρά του, αντιμετωπίζει τη Δυτική Όχθη ως διαφιλονικούμενο έδαφος και υποστηρίζει ότι το τελικό της καθεστώς αποτελεί αντικείμενο διαπραγματεύσεων.
Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ, περισσότερα από 100 χωριά της Δυτικής Όχθης έχουν εκκενωθεί πλήρως ή εν μέρει μεταξύ Ιανουαρίου 2023 και Απριλίου 2026. Παράλληλα, ο ΟΗΕ έχει καταγράψει πάνω από 7.280 περιπτώσεις εκτοπισμού Παλαιστινίων λόγω κατεδαφίσεων σπιτιών και κτισμάτων από τις ισραηλινές δυνάμεις — αριθμός που περιλαμβάνει και ανθρώπους που εκτοπίστηκαν περισσότερες από μία φορές.
Το Ισραήλ έχει απορρίψει στο παρελθόν παρόμοιες κατηγορίες —συμπεριλαμβανομένων των καταγγελιών για «εθνοκάθαρση», όρο που αναφέρεται στη βίαιη εκδίωξη πληθυσμών— κάνοντας λόγο για χρόνια άδικη προκατάληψη εις βάρος του. Δεν αντέδρασε άμεσα στην έκθεση.
Η Αμνηστία υποστηρίζει ότι η βία των εποίκων έχει την έγκριση του κράτους
«Αυτές οι παραβιάσεις δεν είναι αποτέλεσμα μερικών "μεμονωμένων περιπτώσεων". Η βία των εποίκων αποτελεί βασικό συστατικό μιας κρατικά εγκεκριμένης εκστρατείας εθνοκάθαρσης», δήλωσε η επικεφαλής της Διεθνούς Αμνηστίας, Ανιές Καλαμάρ. «Αυτό που βλέπουμε είναι μια σκόπιμη, κρατικά καθοδηγούμενη προσάρτηση, σε πλήρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου, που εκτυλίσσεται μπροστά στα μάτια όλου του κόσμου».
Οι Ισραηλινοί ηγέτες έχουν καταδικάσει ιδιαίτερα σοβαρά περιστατικά βίας από Εβραίους εποίκους, τείνουν όμως να τα χαρακτηρίζουν εξαιρέσεις. Στον κυβερνητικό συνασπισμό του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου κυριαρχούν ηγετικά στελέχη και υποστηρικτές των εποίκων, ενώ βασικοί υπουργοί πιέζουν για επίσημη προσάρτηση του εδάφους.
Η κυβέρνηση δέχεται σφοδρή κριτική από Παλαιστινίους και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων για την επιτάχυνση της επέκτασης των εποικισμών, η οποία, όπως υποστηρίζουν, αποσκοπεί στο να αποτρέψει τη δημιουργία μελλοντικού παλαιστινιακού κράτους εκεί. Περισσότεροι από 700.000 Ισραηλινοί ζουν σήμερα στη Δυτική Όχθη και την ανατολική Ιερουσαλήμ, περιοχές που κατέλαβε το Ισραήλ στον πόλεμο του 1967 στη Μέση Ανατολή και τις οποίες διεκδικούν οι Παλαιστίνιοι ως τμήματα ενός μελλοντικού κράτους.
Η Αμνηστία αναφέρει ότι έχει εντοπίσει δεκάδες νομοσχέδια στην ισραηλινή Βουλή, την Κνεσέτ, για την επέκταση του ισραηλινού αστικού δικαίου και της ισραηλινής δικαιοδοσίας στα μπλοκ των εποικισμών, καθώς και στα δικαστήρια που δικάζουν Παλαιστινίους. Πρόσφατα, το κοινοβούλιο ενέκρινε μέτρο που καθιστά τη θανατική ποινή την προκαθορισμένη τιμωρία για Παλαιστινίους της Δυτικής Όχθης που καταδικάζονται για τη δολοφονία Ισραηλινών.
Πέρυσι, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει ότι δεν θα επιτρέψει στο Ισραήλ να προσαρτήσει τη Δυτική Όχθη. Η κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς, που επιτεύχθηκε με αμερικανική διαμεσολάβηση και αποσκοπούσε στον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα, αναγνώριζε επίσης τις προσδοκίες των Παλαιστινίων για κρατική υπόσταση.
Τα χωριά σε απομακρυσμένες περιοχές είναι τα πιο ευάλωτα, λένε οι οργανώσεις
Η Αμνηστία υποστηρίζει ότι ο μαζικός εκτοπισμός των βεδουίνικων παλαιστινιακών κοινοτήτων στην περιοχή προκαλείται από τη βία των εποίκων, την προώθηση νέων εποικισμών και την ισραηλινή κατάληψη μεγάλων εκτάσεων μη καταχωρισμένης γης. Οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων είχαν κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για αυτή τη μορφή εκτοπισμού και πριν από το 2023, λένε όμως ότι εντάθηκε δραματικά μετά την επίθεση της Χαμάς στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου εκείνης της χρονιάς, η οποία πυροδότησε τον πόλεμο.
Σύμφωνα με τις οργανώσεις, οι βεδουίνικες κτηνοτροφικές κοινότητες σε απομακρυσμένες περιοχές της Δυτικής Όχθης είναι οι πιο ευάλωτες στον εκτοπισμό. Σε αντίθεση με τους Παλαιστινίους στις πόλεις και τις κωμοπόλεις της Δυτικής Όχθης, οι κάτοικοι των χωριών αυτών δυσκολεύονται περισσότερο να αντέξουν την πίεση από τους —συχνά ένοπλους— εποίκους, καθώς εκείνοι στήνουν νέους καταυλισμούς γύρω από τα παλαιστινιακά χωριά.
Η οργάνωση παρακολούθησης των εποικισμών Peace Now («Ειρήνη Τώρα») αναφέρει ότι 212 από τους τουλάχιστον 363 υφιστάμενους καταυλισμούς στη Δυτική Όχθη δημιουργήθηκαν από το 2023 και μετά. Οι καταυλισμοί αυτοί χτίζονται χωρίς άδεια από τις ισραηλινές αρχές, οι οποίες ενίοτε τους διαλύουν, συχνά όμως κάνουν τα στραβά μάτια ή ακόμη και τους νομιμοποιούν εκ των υστέρων.
Η Αμνηστία ανέφερε ότι η έκθεσή της εξέτασε 27 οικισμούς και χωριά της Δυτικής Όχθης από όπου εκτοπίστηκαν Παλαιστίνιοι μεταξύ 2023 και 2025. Οι ερευνητές πήραν συνεντεύξεις από δεκάδες Παλαιστινίους και δικηγόρους, μίλησαν με μάρτυρες περιστατικών βίας εποίκων, εξέτασαν πάνω από 420 βίντεο και ανέλυσαν κυβερνητικές δηλώσεις και άλλες εκθέσεις.
Η οργάνωση υποστήριξε επίσης ότι η διεθνής κοινότητα έχει αποτύχει να δράσει για να σταματήσει τον εκτοπισμό.
Ο Ντρορ Έτκες, επικεφαλής της οργάνωσης παρακολούθησης των εποικισμών Kerem Navot, δήλωσε ότι από την επίθεση του Οκτωβρίου 2023 οι έποικοι έχουν καταλάβει περίπου το 12,5% του εδάφους της Δυτικής Όχθης — γη στην οποία οι Παλαιστίνιοι δεν έχουν πλέον πρόσβαση και την οποία δεν μπορούν να διασχίσουν με ασφάλεια.
(AP Photo/Mahmoud Illean)
