Η ετήσια έκθεση του ΙΝΕ ΓΣΕΕ αποκαλύπτει μια ανησυχητική εικόνα για τους μισθούς στην Ελλάδα, καθώς οι πραγματικοί μισθοί παραμένουν 31% κάτω από τα επίπεδα του 2009. Παρά τις θετικές ενδείξεις στην αγορά εργασίας και τις αναπροσαρμογές του κατώτατου μισθού, οι εργαζόμενοι συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν σοβαρές προκλήσεις λόγω της παρατεταμένης ακρίβειας.
Σύμφωνα με την έκθεση, οι μέσες ετήσιες ονομαστικές αποδοχές το 2025 ανήλθαν σε 18.134 ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 3,9% σε σύγκριση με το 2024 και 19,7% σε σχέση με το 2019. Ωστόσο, ακόμη και με αυτή την άνοδο, οι αποδοχές παραμένουν 12% χαμηλότερες από το 2009 και μικρότερες από αυτές του 2012, όταν η χώρα βίωνε τη σφοδρότερη φάση της οικονομικής ύφεσης.
Η πραγματική εικόνα των μισθών
Όταν εξετάσουμε τους πραγματικούς μισθούς, η κατάσταση είναι ακόμα πιο ανησυχητική. Το 2025, ο μέσος ετήσιος πραγματικός μισθός διαμορφώθηκε στα 14.998 ευρώ, σημειώνοντας μια ισχνή άνοδο 1,3% σε σύγκριση με το 2024. Αυτό το ποσό είναι 31% κάτω από τις αντίστοιχες αποδοχές του 2009 και παραμένει σχεδόν στάσιμο σε σύγκριση με το 2019. Οι συντάκτες της έκθεσης επισημαίνουν ότι η άνοδος του ονομαστικού ΑΕΠ δεν έχει μεταφραστεί σε αντίστοιχη βελτίωση για τους μισθωτούς.
Η επίδραση του πληθωρισμού
Η επίδραση του πληθωρισμού είναι εμφανής, καθώς ο πραγματικός μισθός για το 2025 είναι 1,3% χαμηλότερος σε σχέση με το 2021, τη χρονιά που ξεκίνησε η μεγάλη αύξηση των τιμών. Αυτό σημαίνει ότι οι μισθολογικές αυξήσεις δεν είναι ικανές να καλύψουν το αυξανόμενο κόστος διαβίωσης.
Διαφορετικοί τομείς, διαφορετικές προκλήσεις
Η συμπίεση των πραγματικών αμοιβών επηρεάζει σχεδόν όλους τους παραγωγικούς κλάδους. Στον τομέα της μεταποίησης υψηλής και μεσαίας τεχνολογίας, το πραγματικό ωρομίσθιο παρέμεινε μειωμένο κατά 2,1% το 2024 σε σύγκριση με το 2009. Στον τομέα της μεταποίησης χαμηλής τεχνολογικής εξειδίκευσης, η πτώση φτάνει το 25,1% σε σχέση με την προ κρίσης περίοδο.
Στις υπηρεσίες έντασης γνώσης, το πραγματικό ωρομίσθιο κατέγραψε απώλειες 42,4% το 2024 σε σύγκριση με το 2009, ενώ στις υπηρεσίες χαμηλότερης έντασης γνώσης η μείωση άγγιξε το 31,3%. Σημαντική είναι η πτώση και στους τομείς της εκπαίδευσης και της υγείας, όπου το πραγματικό ωρομίσθιο έχει υποχωρήσει σημαντικά.
Η κατάσταση των νέων εργαζομένων
Η κατάσταση είναι πιο δύσκολη για τους νέους ηλικίας 15 έως 29 ετών, οι οποίοι εργάζονται κυρίως στους τομείς του εμπορίου, της εστίασης και των μεταφορών. Το πραγματικό ωρομίσθιο σε αυτούς τους τομείς φτάνει τα 6,4 ευρώ το 2025, παραμένοντας πολύ χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2009.
Προτάσεις για βελτίωση
Το ΙΝΕ ΓΣΕΕ τονίζει ότι τα έκτακτα επιδόματα δεν είναι η λύση, καθώς προσφέρουν μόνο προσωρινή ανακούφιση. Απαιτούνται μόνιμες διαρθρωτικές αλλαγές, όπως η επέκταση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας και η αναθεώρηση του πλαισίου καθορισμού του κατώτατου μισθού. Μια πραγματική ενίσχυση των αποδοχών προϋποθέτει ριζική αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου, που θα οδηγήσει σε ποιοτικές θέσεις απασχόλησης και αύξηση της συνολικής ανταγωνιστικότητας.
