Η ενοικίαση ενός ακινήτου δεν σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης παύει να έχει δικαιώματα απέναντι στην περιουσία του. Όταν, όμως, προκύπτουν προβλήματα με τον ενοικιαστή, όπως ζημιές στο σπίτι, καθυστερήσεις στην καταβολή του μισθώματος ή άρνηση παράδοσης του ακινήτου μετά τη λήξη της μίσθωσης, η κατάσταση μπορεί να γίνει ιδιαίτερα δύσκολη.
Η Ένωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας (ΕΕΚΕ) παρουσιάζει τα βασικά δικαιώματα των ιδιοκτητών και επισημαίνει τι πρέπει να προσέχουν από την έναρξη μέχρι και τη λήξη μιας μίσθωσης.
Ζημιές στο ακίνητο: Πότε ευθύνεται ο ενοικιαστής
Ο ενοικιαστής δεν έχει την υποχρέωση να παραδώσει το σπίτι ακριβώς όπως ήταν την πρώτη ημέρα της μίσθωσης, καθώς η φυσιολογική φθορά από τη χρήση είναι αναμενόμενη.
Διαφορετική είναι, όμως, η περίπτωση κατά την οποία έχουν προκληθεί ζημιές που ξεπερνούν τα όρια της συνηθισμένης χρήσης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο ιδιοκτήτης μπορεί να διεκδικήσει αποζημίωση από τον ενοικιαστή, εφόσον μπορεί να αποδειχθεί η ζημιά και η ευθύνη του.
Για τον λόγο αυτό, ιδιαίτερα χρήσιμο είναι να υπάρχει καταγραφή της κατάστασης του ακινήτου πριν από την παράδοση των κλειδιών. Φωτογραφίες, περιγραφή της κατάστασης του σπιτιού και καταγραφή τυχόν υπαρχουσών φθορών μπορούν να αποδειχθούν σημαντικά στοιχεία σε περίπτωση μεταγενέστερης διαφωνίας.
Απλήρωτα ενοίκια: Οι επιλογές του ιδιοκτήτη
Ένα από τα συχνότερα προβλήματα στις μισθώσεις είναι η καθυστέρηση ή η πλήρης διακοπή καταβολής του ενοικίου.
Όταν ο ενοικιαστής δεν καταβάλλει τα συμφωνημένα μισθώματα ή άλλες οφειλές που τον βαρύνουν, ο ιδιοκτήτης έχει τη δυνατότητα να διεκδικήσει τα χρήματα που του οφείλονται μέσω των προβλεπόμενων νομικών διαδικασιών.
Παράλληλα, υπό τις προϋποθέσεις που προβλέπει η νομοθεσία, μπορεί να ζητήσει και την απόδοση του ακινήτου.
Σε κάθε περίπτωση, η ύπαρξη σαφούς και γραπτής μίσθωσης αποτελεί σημαντικό «όπλο» για τον ιδιοκτήτη, καθώς αποτυπώνει τους όρους που έχουν συμφωνήσει οι δύο πλευρές.
Έληξε το μισθωτήριο αλλά ο ενοικιαστής δεν φεύγει
Ιδιαίτερα περίπλοκη μπορεί να γίνει η κατάσταση όταν η μίσθωση έχει ολοκληρωθεί, αλλά ο ενοικιαστής εξακολουθεί να παραμένει στο ακίνητο.
Ο ιδιοκτήτης δεν μπορεί να προχωρήσει αυθαίρετα σε έξωση ή να επιχειρήσει μόνος του να απομακρύνει τον ενοικιαστή. Μπορεί, όμως, να προσφύγει στις προβλεπόμενες διαδικασίες για να ζητήσει την απόδοση του ακινήτου.
Παράλληλα, για το διάστημα κατά το οποίο το ακίνητο εξακολουθεί να χρησιμοποιείται μετά τη λήξη της μίσθωσης, ο ιδιοκτήτης μπορεί να διεκδικήσει αποζημίωση χρήσης, μέχρι την οριστική παράδοση του ακινήτου.
Τι ισχύει για την εγγύηση
Η εγγύηση που έχει καταβάλει ο ενοικιαστής μπορεί, ανάλογα με την περίπτωση, να χρησιμοποιηθεί για την κάλυψη οφειλών που προκύπτουν από τη μίσθωση, όπως απλήρωτα μισθώματα, ζημιές ή άλλες υποχρεώσεις που συνδέονται με το ακίνητο.
Δεν σημαίνει, όμως, ότι η εγγύηση λειτουργεί αυτόματα ως «τελευταίο ενοίκιο» ή ότι καλύπτει κάθε απαίτηση του ιδιοκτήτη. Ειδικά η αποζημίωση χρήσης για το διάστημα παραμονής μετά τη λήξη της μίσθωσης αποτελεί διαφορετικό ζήτημα.
Η πρόληψη μπορεί να γλιτώσει τον ιδιοκτήτη από περιπέτειες
Η καλύτερη προστασία για έναν ιδιοκτήτη ξεκινά πριν ακόμη εγκατασταθεί ο ενοικιαστής στο ακίνητο.
Η ΕΕΚΕ συνιστά να υπάρχει γραπτή σύμβαση με όλους τους συμφωνημένους όρους και να αποφεύγονται οι προφορικές συμφωνίες που μπορεί αργότερα να οδηγήσουν σε διαφορετικές ερμηνείες.
Εξίσου σημαντικό είναι να καταγράφεται η κατάσταση του ακινήτου τόσο στην αρχή όσο και στο τέλος της μίσθωσης. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να γίνει σαφής σύγκριση και να εντοπιστούν τυχόν νέες φθορές.
Έτσι, σε περίπτωση διαφωνίας, ο ιδιοκτήτης διαθέτει περισσότερα στοιχεία για να αποδείξει την πραγματική κατάσταση του ακινήτου και να διεκδικήσει όσα δικαιούται.
Το βασικό μήνυμα για τους ιδιοκτήτες είναι ότι η σωστή συμφωνία, η γραπτή τεκμηρίωση και η έγκαιρη αντίδραση μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις περιπέτειες μιας προβληματικής μίσθωσης.
